InfoNu.nl > Mijn kijk op… > Educatie en school > De centrale eindtoets. Een nóg groter toetscircus?

De centrale eindtoets. Een nóg groter toetscircus?

De centrale eindtoets. Een nóg groter toetscircus? De Cito-toets, ooit bedoeld om kinderen een eerlijke kans te geven om te laten zien wat ze in huis hebben, is verworden tot een officieus selectie-instrument. Hoge Cito-scores zijn dé manier om een een plek op een gewilde middelbare school te bemachtigen. Om deze toetshysterie tegen te gaan, heeft het kabinet besloten de overgangsprocedure naar de middelbare school te veranderen. Niet de score op een test, maar het weloverwogen advies van een kundige juf of meester moet weer leidend worden bij de keuze voor vervolgonderwijs. Maar de kans bestaat, dat juist deze maatregel gaat leiden tot een toetscircus waar de huidige cito-hysterie bleekjes bij afsteekt.

De nieuwe centrale eindtoets.

Om de toetshysterie tegen te gaan is besloten om vanaf 2015 de Cito-toets te vervangen door de Centrale Eindtoets. Het grootste verschil is dat de Centrale Eindtoets aan het eind van het jaar wordt gehouden, in plaats van halverwege februari. Omdat de Centrale eindtoets later in het jaar gehouden wordt, zijn de toetsscores nog niet beschikbaar wanneer kinderen zich aanmelden op de middelbare school. Zo wordt het voor middelbare scholen onmogelijk om hoge Cito-scores te eisen. Zij moeten dan vooral op het schooladvies van de basisschool afgaan. Het weloverwogen oordeel van een meester of juf is immers veel meer waard dan een enkel 'cijfertje'.

Schooladviezen zijn niet altijd even betrouwbaar

Maar helaas. In de praktijk blijkt er nog het een en ander aan dat 'weloverwogen oordeel' te mankeren. Maar liefst 15 % van de schooladviezen is onbetrouwbaar te noemen. Er zijn scholen die stelselmatig te lage adviezen geven. Ook krijgen kinderen nogal eens een te laag advies omdat er onbewuste vooroordelen meespelen. Andere scholen geven juist te veel hoge adviezen. Vooral in de grote steden is dit het geval. Veel havo en vwo afdelingen hebben maar een beperkt aantal plaatsen. Hoe overtuig je de middelbare school dat het schooladvies van jouw kind wél terecht is? En als je wél een plek krijgt, hoe weet je zeker dat je kind straks niet op zijn tenen moet lopen? Middelbare scholen zijn niet blij met onbetrouwbare schooladviezen. Als zij teveel leerlingen hebben die het niveau niet aankunnen, haalt dat hun gemiddelde prestaties omlaag. En dat willen deze scholen liever niet, omdat ze graag hun goede reputatie behouden. Ook scholen worden namelijk constant met elkaar vergeleken door middel van ranglijstjes.

Intelligentietests, een omweg?

Ouders én scholen hebben dus een goede reden om informatie te verzamelen over het niveau van een kind. Sommige middelbare scholen nemen daarom nu nog standaard een intelligentietest af. Maar volgens de staatssecretaris van Onderwijs is dat niet de bedoeling. Scholen mogen leerlingen voortaan niet op basis van een eigen test selecteren. De Onderwijsinspectie zal daarop toezien. Middelbare scholen zijn daar bepaald niet blij mee. Sjoerd Slagter voorspelt dat scholen een omweg zullen verzinnen. Slagter "Als het kabinet scholen verbiedt om leerlingen zelf te testen, ontnemen ze hen vrijheid. Dat gaat dan averechts werken. Dan zullen ze officieel naar de wet handelen, maar ondertussen zelf iets regelen." Maar wat voor mogelijke omwegen zijn er dan? Sommige ouders nemen dan ook zelf het initiatief om hun kind te laten testen. Vaak gaat het dan een intelligentietest, afgenomen door een professioneel testpsycholoog. Nu het schooladvies nóg belangrijker wordt, zal de vraag naar dit soort tests toenemen. Handig voor de middelbare school, als er zo'n testscore beschikbaar is. Waarschijnlijk verbiedt niemand hen om een voorkeur te hebben voor kinderen met een hoge testscore.

Alleen maar meer toetshysterie

Als scholen de voorkeur geven aan kinderen met een hoge score, hebben ouders een goede reden om hun kind op eigen initiatief te laten testen. En dan is de geest uit de fles. Vooral in de grote steden is dit geen onwaarschijnlijk scenario. Daar is sinds jaar en dag een enorme concurrentie om plekken op gewilde scholen. Het zou best kunnen dat sommige ouders dan besluiten om uit voorzorg een test te laten doen. Niet omdat ze het gevoel hebben dat het schooladvies niet klopt, maar puur om een voorsprong te hebben bij het meedingen naar plekken op een gewilde middelbare school. Als ouders extra tests moeten laten doen om hun kind op de school van hun keuze geplaatst te krijgen, dan heb je past écht een testcircus. Een oneerlijk testcircus bovendien, die de kloof tussen arm en rijk vergroot. Deze tests kosten honderden euro's, en worden vaak niet vergoed. Niet iedereen heeft dat geld. Of een kind terecht komt op de juiste opleiding, zou niet af moeten hangen van de portemonnee van zijn ouders. Een onwenselijke en oneerlijke situatie dus.

Entreetoets

De website oudersonline.nl oppert een ander scenario. Wanner middelbare scholen niet meer gebruik kunnen maken van de eindtoets, zouden ze zich laten leiden door de resultaten van de entreetoets. Deze entreetoets wordt al in groep zeven afgenomen. Het circus zou zich dan verplaatsen van de eindtoets naar de entreetoets. Ook dit is geen goede ontwikkeling, want de entreetoets is helemaal niet bedoeld om een oordeel te geven over het niveau van een kind. De entreetoets is is bedoeld om te meten waar het kind in groep 8 nog eventueel bijgespijkerd kan worden. De eerste entreetoetstrainingen zijn al gesignaleerd.

Welk scenario het geval gaat zijn is nu, begin 2014, nog niet bekend. Maar als de aandacht zich inderdaad verplaatst naar extra intelligentietests of de entreetoets, heeft een maatregel die bedoeld is om de toetshysterie tegen te gaan, juist het omgekeerde effect...

Lees verder

© 2014 - 2017 Carpeventum, het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
De centrale eindtoets 2017 (de Cito Eindtoets 2017)De centrale eindtoets 2017 (de Cito Eindtoets 2017)De overheid stelt de centrale eindtoets (voorheen de Cito Eindtoets) ook in 2017 aan alle scholen ter beschikking. Met i…
De eindtoets 2017 voor alle leerlingen van groep 8De eindtoets 2017 voor alle leerlingen van groep 8Ook in 2017 zal de eindtoets door alle leerlingen van groep 8 worden gemaakt. Vanaf het schooljaar 2014-2015 is de eindt…
Welke Cito-score past bij welke vmbo-leerweg?Welke Cito-score past bij welke vmbo-leerweg?Van de ongeveer 150.000 basisscholieren die jaarlijks de eindtoets van Cito (de Cito-toets) maken, haalt ongeveer de hel…
Welke Cito-score is nodig voor de havo?Welke Cito-score is nodig voor de havo?Elk jaar leggen meer dan 150.000 achtstegroepers de Cito-toets af. Hoewel het basisonderwijs wordt gestimuleerd om de Ci…
Centrale eindtoets basisonderwijsCentrale eindtoets basisonderwijsVanaf april 2015 zullen alle basisscholen van Nederland een centrale eindtoets af moeten nemen bij de leerlingen uit gro…
Bronnen en referenties
  • http://www.trouw.nl/tr/nl/5009/Archief/archief/article/detail/3414203/2013/03/23/Middelbare-school-is-niet-blij.dhtml
  • http://www.trouw.nl/tr/nl/5009/Archief/archief/article/detail/3427143/2013/04/17/Nu-schooladviezen-soms-onbetrouwbaar-blijken-bewijst-Citotoets-zijn-nut.dhtml
  • https://www.d66.nl/actueel/schooladvies-bepalend-voor-niveau-kinderen/
  • http://www.ouders.nl/artikelen/van-cito-toets-naar-entreetoets

Reageer op het artikel "De centrale eindtoets. Een nóg groter toetscircus?"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Infoteur: Carpeventum
Laatste update: 13-03-2014
Rubriek: Mijn kijk op…
Subrubriek: Educatie en school
Special: Toetsen
Bronnen en referenties: 4
Mijn kijk op…
Deze rubriek bevat artikelen welke naast objectieve informatie ook een mening en/of ervaring beschrijven.
Schrijf mee!