Het eeuwige afscheid, hoe gaan we ermee om?

Ziektegevallen in de familie komt vaak voor, en voor allen is het evenzwaar. Opa's, oma's, vaders, moeders, nichten, neven etc. We kennen het allemaal. Maar hoe ervaren de jongsten deze emotionele ervaring en soms zelfs stress? Dit artikel is naar mijn eigen ervaring geschreven, met mijn nog doodzieke, hallucinerende moeder naast mij, in haar bed. Het proces door haar ogen, kort en krachtig. Hoe gaat zij ermee om en hoe zal zij haar noodlot accepteren? Zoals we geen van allen kunnen ontwijken, wachten we allemaal op ons noodlot. Bewust of onbewust. Sommigen denken er hun leven lang over na, terwijl anderen zorgeloos hun leven leiden. Maar toch kan het gauw toeslaan, dat noodlot. Misschien niet bij uzelf, maar bij uw naasten, uw geliefden. Laten we het voorbeeld nemen aan een van de meest nare, ongelukkige ziekten; Kanker. In sommige gevallen kunnen de kankercellen worden vernietigd, door middel van chemokuren, bestralingen en noem maar op. In sommige gevallen remt het de ziekte slechts af. Het is voor iedereen een schok, dat vreselijke nieuws, dat in dit geval niet meer goed komt. En het kan erg snel gaan. Het aanvaarden, want accepteren is moeilijk, is een proces dat tijd neemt. Talloze medicijnen komen eraan te pas. Tegen de pijn, tegen misselijkheid, en soms kunnen deze medicijnen leiden tot hallucinaties. Van vreemde babbels tot mensen en dingen die er niet zijn.

Voor de jongsten onder ons die dit helaas moeten meemaken, is het mentaal ondraaglijk, om maar zo te zeggen. Hoe ga ik verder met mijn leven als straks mijn moeder of vader er niet meer is? Erover praten met elkaar, het samenzijn, het liefhebben en het genieten van de laatste momenten is zeker belangrijk, ook voor de zieke. Wat studie/school betreft is de kans heel groot dat het concentratiepeil als een speer omlaag gaat. Geen motivatie, geen plezier, alleen maar emotionele stress. Het weten dat straks een van je ouders er niet meer is, is vreselijk. Het je realiseren, het beseffen wat er allemaal gebeurd, is zwaar. Soms gaat het allemaal langs je heen, en dat geeft helemaal niets.

Acceptatie

Een zwaar begrip. Hoe kun je de dood accepteren? Hoe kun je het accepteren dat iemand, waar je zo tegen op kijkt, die zoveel voor je heeft gedaan, er straks niet meer is? Wat heeft diegene ooit misdaan om zoveel pijn te verdienen? Niets. Het kan iedereen overkomen. En iedereen gaat er anders mee om. In sommige gevallen is de zieke zelf er erg nuchter onder. Tegenwoordig kunnen we kiezen voor euthanasie. Dat kan een hoop schelen voor de zieke zelf, en voor ons. Misschien is het voor ons makkelijker te accepteren, als de zieke zelf er voor kiest om te gaan, te beslissen wanneer het genoeg is.

Er zal/kan tot die eventuele tijd veel verandering plaatsvinden in huis. Het zal misschien een hoop schelen om de gedachte aan te houden dat als het zover is, de zieke de strijd niet verloren, maar juist gewonnen heeft. Hij/zij heeft geen pijn meer. Want aan het eind van de dag, doet het zeerder een geliefde oneindelijk te zien lijden, dan het afscheid zelf.

Rouwproces

Bij het rouwproces komt er weer mentaal veel bijkijken. Het kan jaren duren voor iemand over dit verlies heen is. Therapie is het meest gebruikt om eroverheen te kunnen komen. Toch moet het allemaal van binnen komen. Is ons hart, ons hoofd klaar om verder te gaan met leven en het een plek te kunnen geven? De nuchteren onder ons zullen er waarschijnlijk beter mee om gaan dan anderen. Vroeg of laat krijgen we er allemaal mee te maken, en dat maakt het misschien zelfs interessant. Voor het zover is, kan het helpen om de zieke te vragen wat zijn/haar laatste wensen zijn. Wat kunnen wij betekenen voor de zieke zodat hij/zij trots op ons is? Het niet willen teleurstellen en dus doorzettingsvermogen kan een goede manier zijn om ons leven weer op gang te krijgen. We hebben nu namelijk een reden om door te gaan, en dat is niet voor niets.

Kansen benutten

Een wat rare wending in dit artikel, maar niet onbelangrijk. Wat men nog wil doen, moet men namelijk nu doen. Het gebeurd te vaak dat de moed ons in de schoenen zakt om nog dat laatste te vragen, wat we nooit hebben gedurft, en we daar de rest van ons leven spijt van hebben. Het 'had ik maar' klinkt vast bekend. En in dit geval, zal het je laatste kans zijn. Laat je door niets tegenhouden om dat ene nog te vragen, benut elke kans die je hebt om te lachen, bij elkaar te zijn, te praten, te lachen, te huilen, want het zal allen helpen. Wuif niets weg met de gedachte 'dat kan morgen wel'. Benut elke kans om elkaar de zekerheid te geven 'het komt wel goed'.