Verkiezing ‘grootste Rus’: Niet Stalin maar Nevski

In december 2008 is bekend geworden wie de Russische bevolking tot de grootste Rus aller tijden heeft verkozen. In Rusland heet de verkiezing Imya Rossia (de naam van Rusland). De Russen moesten hun keuze maken uit 12 finalisten die sinds augustus bekend zijn. Onder die finalisten, zag ik tot mijn grote schrik, dictator Jozef Stalin.

Organisatie

De actie 'Historische Verkiezing 2008' is een initiatief van de Russische staatstelevisie Rossija, het Instituut voor Geschiedenis en het Fonds voor de Publieke Mening. Van de aanvankelijk 500 kandidaten zijn er uiteindelijk twaalf finalisten over.

Die 12 finalisten waren:

1. Alexander Nevski (1220- 1263)
Grootvorst van Novgrod. Verloste het Russische volk van de Tartaren en versloeg de Duitse Orde. Werd in 1547 door Russisch-orthodoxe kerk heilig verklaard. Men noemt hem ‘Verdediger van geloof’. Eén van zijn spreuken was: ‘God staat nooit aan de kant van de sterksten maar aan de kant van recht en gerechtigheid’.

2. Aleksandr Poesjkin (1799-1837)
Wordt algemeen beschouwd als de grootste Russische dichter en één van de grootste dichters uit de wereldliteratuur. Ondanks zijn korte leven (hij werd doodgeschoten tijdens een duel) heeft hij groot oeuvre nagelaten: bijna 1000 gedichten, een roman in verzen ‘Jevgeni Onegin, zijn novelles in versvorm ‘Roeslan en Ljoedmilla’ en ‘De bronzen Ruiter’ en daarnaast nog verschillende drama’s en sprookjes.

3. Fjodor Dostojevski (1821-1881)
Schrijver, debuteerde met de roman ‘Arme mensen’. Werd in 1849 veroordeeld tot 4 jaar dwangarbeid in Siberië, deed daarna dienst als soldaat. Schreef ook: ‘Misdaad en straf’ en het meesterwerk ‘De gebroeders Karamarov’.Was naast schrijver groot redenaar.

4. Peter de Grote (1672-1735)
Was van 1682 tot 1725 tsaar van Rusland. Voerde veel hervormingen en moderniseringen door en zorgde voor een machtig leger. Liet St. Petersburg bouwen en maakte die stad in 1712 de hoofdstad van het land.

5. Vladimir Lenin (1870-1924)
Marxistisch theoreticus, één van de leiders van de oktoberrevolutie en eerste premier (dictator) van de arbeidersstaat die later bekend zou staan als de Sovjet-Unie.

6. Aleksandr Soevorov (1729-1800)
Generaal. Leidde de Russen naar een overwinning op Polen, Turkije, Frankrijk en rebellen in eigen land. Verloor nooit een veldslag.

7. Catharina de Grote (1729-1796)
Keizerin van Rusland van 1762 tot 1796, regeerde op absolutistische wijze. Breidde zowel in het zuiden als het westen het grondgebied van Rusland flink uit. Bekend om haar vele minnaars.

8. Ivan de Verschrikkelijke (1530-1584)
Eerste tsaar van de Russen. Voerde aanvankelijk vreedzame hervormingen door. Streefde echter naar gebiedsuitbereiding en stortte het land daarmee in een crisis. Verloor zijn verstand en werd extreem gewelddadig. Zijn geheime politie moordde erop los. Gaf ook opdracht een stad uit te moordden, wat 30.000 tot 40.000 mensen het leven kostte.

9. Pjotr Stolypin (1862-1911)
Belangrijk Russisch staatsman, diende tsaar Nicolaas II van 1906 tot 1911 als Voorzitter van de Raad van ministers (premier). Vooral bekend vanwege zijn hardhandige bestrijding van revolutionaire groeperingen en de invoering van een landbouwhervorming.

10. Alexander II (1818-1881)
Tsaar van 1855 tot 1881. Succesvolle hervormer, schafte onder andere de lijfeigenschap af . Kreeg de bijnaam ‘Bevrijder’.

11. Dmitri Mendelejev ( 1834-1907)
Scheikundige, ontwierp het periodiek systeem dat de relatie tussen de verschillen scheikundige elementen weergeeft.

12. Jozef Stalin (1879-1928)
Staatsman, tweede leider van de Sovjet Unie. Alleenheerser die geen tegenspraak duldde. Ontdeed zich tussen 1934 en 1938 tijdens de zogenaamde ‘Grote Zuiveringen’ van zijn laatste opponenten.

Stalin

Ik schrok nogal toen ik Stalin tussen de namen van de finalisten zag staan. Stalin is de man die verantwoordelijk is voor de dood van miljoenen Russen, miljoenen anderen werden gedwongen naar andere streken in de Sovjet Unie te verhuizen, de hele bevolking verloor zijn vrijheid. Stalin was een dictator en een massamoordenaar. Ik was blij toen ik las dat Stalin maar nipt de finale had bereikt. Maar wat blijkt nu? Aanvankelijk stond Stalin ruim bovenaan, in juni van dit jaar is zijn voorsprong op mysterieuze wijze verdwenen. Velen vermoedde dat de staatstelevisie de stemmen gemanipuleerd heeft om een pijnlijke winnaar te voorkomen. In Nederland beleefden we in 2004 een dergelijk gênant moment toen Pim Fortuyn tot grootste Nederlander werd verkozen. Mijn favoriet voor de Russische verkiezing, de eerste man in de ruimte, Joeri Gagarin, was jammer genoeg al voor de finale uitgeschakeld.

Uitslag

(toegevoegd 28 december 2008)
De uitslag is bekend gemaakt in het laatste weekend van 2008. Stalin is uiteindelijk derde geworden. Alexander Nevski is de grootste Rus allertijden volgens zijn huidige landgenoten, tweede is Pjotr Stolypin geworden. De hele top drie bestaat dus uit mannen die het nodige bloed aan hun handen hebben. Maar toch, persoonlijk kan ik beter met Nevski als winnaar leven dan ik met Stalin had gekund.