PVV: Nu Almere en Den Haag, straks het land?

Na de uitslag van de gemeenteraadsverkiezingen dringt zich de vraag op of de PVV nu definitief is doorgebroken en daarmee een belangrijke factor is/wordt in de lokale en straks landelijke politiek. Van belang voor de landelijke verkiezingen in juni zal zijn hoe de PVV komende maanden in beide steden uit de verf zal komen. Gaan ze in het college en zijn ze daardoor kwetsbaar (er zullen compromissen gesloten moeten worden) of blijven ze aan de zijlijn staan.

De uitslag in Almere

In Almere is de PVV de grootste partij geworden, met 9 zetels kan deze partij een belangrijke rol spelen in de Almeerse politiek. De vraag is in hoeverre de uitspraak met betrekking tot het dragen van hoofddoekjes hier een belemmering voor is. In elk geval zijn er minimaal 3 partijen nodig om een (kleine) meerderheid te kunnen vormen. Bovendien moeten dan zowel de PVV als de PvdA aan een dergelijke coalitie willen meewerken. In bijgaand plaatje vindt u een aantal mogelijkheden. Mijn conclusie is dat het in Almere niet eenvoudig zal worden om een college te vormen. Maar als grootste partij is het nu eerst aan de PVV om de mogelijkheden te onderzoeken.

De uitslag in Den Haag

In Den Haag is de PvdA, ondanks een fors verlies, de grootste partij gebleven (10 zetels) en behaalde de PVV met 8 zetels een zeer goed resultaat en is nu de tweede partij. Doordat er hier 4 partijen zijn die relatief dicht bij elkaar liggen wat zetels betreft zijn de mogelijkheden voor een coalitie met 3 partijen wat groter. Bij een dergelijke coalitie kunnen zowel de PvdA als de PVV buiten de boot vallen. Zelfs een "links" college behoort hier tot de mogelijkheden, daarvoor is echter wel de steun nodig van één of meer lokalen partijen. Als grootste partij is het nu aan de PvdA om met de verkenningen te starten.

Vraag is waarom de PVV voor deze "tactiek" gekozen heeft

Waarom heeft de PVV besloten om niet in meer steden mee te doen en waarom juist wel in Almere en Den Haag? Is dit gebeurd omdat (zoals Wilders aangaf) er LPF-toestanden voorkomen moesten worden? Of is dit gedaan uit tactische overwegingen? Eerlijk gezegd denk ik het laatse. In Almere had de partij met de Europese verkiezingen al een meerderheid behaald en was er dus een gerede kans dat ook de gemeenteraadsverkiezingen een succes zouden kunnen worden (overigens heeft de PVV ten gevolge van een hogere opkomst ten opzichte van die verkiezigen procentueel wel verloren van 27% in juni 2009 naar 21,6% bij de gemeenteraadsverkiezingen). De keuze voor Den Haag is voor mij wat minder duidelijk, wellicht dat de nabijheid van de landelijke kopstukken daar de reden voor deze keuze is geweest. De uitslag van de Europese verkiezingen kan daar (was nagenoeg gelijk aan de landelijke uitkomst) denk ik niet de reden voor zijn geweest. Overigens waren Rotterdam (door de aanwezigheid van Leefbaar Rotterdam) en Amsterdam (relatief lage score ten opzichte van het landelijk resultaat bij de Europese verkiezingen) geen opties en is daarom voor de derde grote stad van Nederland gekozen.

Wat zijn de gevolgen voor de landelijke verkiezingen in juni?

Dat zal geheel afhangen van wat er in de komende maanden gebeurt, gaat de PVV in één van beide of in beide steden mede het beleid bepalen of blijven ze (al dan niet gedwongen) aan de zijlijn staan? Aangezien dit de eerste keer is dat de PVV de kans krijgt om te bewijzen dat hun invloed het verschil maakt ten opzichte van de "oude" politiek zijn de komende maanden cruciaal. Zal de PVV er in slagen om dit aan de kiezers te bewijzen of zal ook de PVV doordat zin in coalities moeten samenwerken water bij de wijn moeten doen en uiteindelijk niet veel anders zal blijken te zijn dan de andere partijen? Het is dus van groot belang dat de PVV mee gaat doen en eindelijk duidelijk zal maken of zij daadwerkelijk het verschil kunnen maken.

De coalitievorming in Den Haag en Almere

Zoals ik eerder al zei moeten nu eerst de grootste partijen maar eens wat verkennende gesprekken houden en bezien wat er zoal mogelijk is. Daarbij moet alle partijen ook rekening gehouden worden met de grote uitslagen die de PVV heeft behaald. In beide steden zal de vorming van een coalitie echter grote problemen opleveren en veel tijd in beslag nemen. De vraag is dan ook of je dat wel moet willen. Ook lokaal zijn er immers belangrijke beslissingen te nemen!

Zijn er nog andere opties?

In mijn eerder artikel over Dualisme in de (gemeente) politiek gaf ik al aan dat coalitievorming een echte duale opstelling onmogelijk maakt. Wellicht biedt dit een oplossing voor beide steden, om zonder de vorming van een coalitie toch tot een breed gedragen college te kunnen komen en tevens te voorkomen dat een grote partij (en daarmee een grote groep kiezers) aan de zijlijn komt te staan.

Conclusie

Naar mijn mening is het van belang dat vóór de landelijke verkiezingen duidelijk wordt hoe de PVV omgaat met verantwoordelijkheid. Om die reden zouden de andere partijen in Den Haag en Almere er voor moeten kiezen om of via een coalitie met de PVV of via een "zakencollege" de PVV mede verantwoordelijk te maken voor het te voeren beleid. Gezien de tijd die er nog is voor de volgende verkiezingen is hierbij haast geboden!

De uitslag van de verkiezingen voor de Tweede Kamer in Den Haag en Almere

Of het een gevolg is van de opstelling van de PVV om niet in het college te willen zitten (althans dusdanige standpunten in te nemen dat dit vrijwel zeker was) dat weet ik niet maar zowel in Almere als in Den Haag (in mindere mate) moet de PVV terrein prijsgeven. Waar ze in Almere na de gemeenteraadsverkiezingen de grootste waren moeten zij nu zowel de VVD als de PvdA voor zich dulden. Theoretisch zouden zij nu twee raadszetels in moeten leveren. In Den Haag blijft het aantal zetels gelijk maar wordt het verschil met de PvdA (van 10 naar 12) wel groter en is ook de VVD de PVV voorbij gestreefd.