De Megastallen in Noord-Brabant

Noord-Brabant was van oudsher de provincie van de gemengde boerderijen. Men had een gedeelte aan landbouwgrond en een gedeelte aan veeteelt. Dit maakte het gebied aantrekkelijk om te wonen.

Hoe zag het landschap van Brabant er vroeger uit

Wanneer je vroeger door het Brabantse landschap liep of fietste dan zagen we nog een varken in de modder liggen bij een boerderij. De kippen liepen vrolijk los op het erf en de koeien stonden in de wei. Er was een stuk land wat bewerkt werd en waar mogelijk rogge of mais gezaaid was of aardappels gepoot waren. Er was een moestuin en het geheel bood een landelijke aanblik. Dit landschap is thans geheel veranderd. Er zijn megastallen gekomen.

Wat zijn megastallen

Megastallen zijn grote bedrijven waar heel veel dieren gehouden worden. Er zijn voor- en tegenstanders van deze vorm van veehouderij. Staatssecretaris Bleker heeft aangekondigd dat hij een voorlopige stopzetting wil van het afgeven van vergunningen voor de bouw van megastallen. Eerst zal er een brede maatschappelijke discussie op gang moeten worden gebracht over de vraag of dit nu de richting is waar we in verder willen gaan. Echter een stal met 159.000 kippen wordt door de staatssecretaris niet aangemerkt als een megastal.

Hoe groot is een Megastal

De universiteit van wageningen spreekt van megastallen wanneer er de volgende aantallen dieren worden gehouden in één bedrijf.

vleesvarkens	7500
fokvarkens	1200
leghennen	120.000
vleeskuikens	220.000
melkkoeien	250
vleeskalveren	2500

Wanneer we naar deze aantallen kijken dan lijkt het duidelijk dat dit een vorm van vee- industrie heeft die weinig te maken heeft met een boerderij zoals we die vroeger in Brabant hebben gekend. Het is dan ook niet verwonderlijk dat veel mensen ernstige bezwaren hebben tegen deze vorm van vee houden. Wat te denken als er ziekte uitbreekt? Wat te denken van een uitbraak van brand? We kunnen nog met afschuw terugdenken aan 1997 toen de varkenspest uitbrak met alle treurige gevolgen voor de dieren en de boeren. In 2001 was er een uitbraak van mond- en klauwzeer die wekenlang heeft geduurd en waarbij geen vee vervoerd mocht worden met alle nare gevolgen voor mens en dier. Ook het uitbreken van de Q koorts heeft veel leed gebracht bij de dieren en onder de boeren maar ook onder de burger slachtoffers. Tenslotte zijn veel bewoners van dorpen in Brabant erg gekant tegen deze vorm van vee houden vanwege de stank overlast die dit met zich mee brengt. Het ontsiert ook nog eens heel sterk het landschap. Ook zijn er vragen rondom de hoeveelheden fijn stof waarvan de gevolgen nog niet duidelijk zijn.

Ontwikkeling

In mei 2008 was er op de televisie een reportage van Zembla waarbij vermeld werd dat er zeventig vergunningen voor megastallen liepen. Oud minister Cees Veerman van landbouw wilde dat de provincies de komst van deze stallen zouden tegenhouden. Er zouden aparte gebieden aangewezen worden waar men met deze vorm van vee houden zou kunnen beginnen, dus volledig tegen deze stallen was hij niet. Zijn stelling was dat mensen wel graag een varken in de modder zien liggen maar dat we dit vlees niet willen kopen. Het is maar de vraag waar deze suggestie op gebaseerd is. De bouw van deze stallen is niet tegen gehouden. In tegendeel, het lijkt erop dat men de normen nog wat verder wil gaan oprekken. Er wordt gesproken over 12.500 vleesvarkens in één stal.

Op 19 maart 2011 werd er door het televisieprogramma Zembla weer aandacht gevraagd voor deze problematiek. Het is duidelijk dat de burgerbevolking op het Brabantse platteland kiest voor een gezond leefklimaat, en tegen de stankoverlast. Maar de boeren gaan maar door met het bouwen van steeds grotere mega stallen. De boerenorganisatie ZLTO is een machtige organisatie en de burgers hebben dan ook het gevoel dat de trein door rijdt en dat de mensen te weinig inspraak krijgen in deze ontwikkeling. De Partij voor de dieren heeft vragen over de houding van het kabinet en zij wil dat het manifest duurzame veeteelt wat door 268 hoogleraren werd ondertekend bij de discussie betrokken wordt.

De Brabantse boer van vroeger is nu een grote industriële ondernemer geworden en deze ontwikkeling kan alleen van overheidswege worden tegen gehouden. Er is een morele vraag of we die megastallen willen hebben in ons land zo stelde staatssecretaris Bleker in een interview bij Pauw en Witteman op 24 febr. 2011. We wachten met belangstelling op de uitkomst van de brede discussie.